Spis Treści:
Prawo karmy. Cel przyczyny i skutku
Karma i reinkarnacja
Niewzruszoność prawa
Sfery wszechświata
Tworzenie się myślo-kształtów
Działanie myślokształtów
Tworzenie się karmy
Koniec cyklu
Nasz stosunek do karmy
Urabianie karmy
Ustanie karmy indywidualnej
Zakończenie
Karma kolektywna

Nasza indywidualna Karma sprowadza nas niezliczone razy na ziemię, przywiązując do „kołowrotu narodzin i śmierci”. Tzw. Karma „dobra” przyciąga nas z powrotem na ziemię równie nieubłaganie jak tzw. „zła”. Łańcuch, którego ogniwa składają się z cnót, trzyma nas równie mocno jak i ukuty z przywar, wad i nieprawości. Jakże więc mamy zatrzymać to wiązanie się nowych powrozów, jak się wyrwać z ich splotów, jeśli nie można nie czuć i nie myśleć póki się żyje, a każda myśl, każde czucie stwarza nowe ogniwa Karmy, plecie dalsze więzy? Jest to pytanie, które człowiek zadawał od wieków, na które każda filozofia, każda religia usiłowała zawsze znaleźć odpowiedź. Daje ją w jasnej, przejrzystej formie Bhagawad Gita, gdy boski Nauczyciel Śri Kriszna przekazuje na polu bitwy najgłębsze swe nauki Ardżunie. Zwróćmy uwagę, iż prawdy te powierza nie „uczonemu w Piśmie”, nie świętemu pustelnikowi ani człowiekowi ascetycznego zakonu a właśnie mężowi czynu, księciu, który pozostaje wśród rozlicznych obowiązków swego stanowiska, działając dla dobra swego ludu i państwa. Treść tych nauk jest prosta: wiąże nas nie sam czyn a żądza; nie trud i praca a pożądanie owoców tej pracy, osobistego zysku, zapłaty, uciechy, wywyższenia, dostojeństwa. Gdy człowiek podejmuje pewien wysiłek pożądając jego skutków, owoców swej pracy, jest to jakby zwrócone przez Duszę do Przyrody wymaganie, na które musi dostać odpowiedź w formie takiej czy innej proporcji rezultatu. Z każdą przyczyną łączy się jej  skutek, z każdym czynem jego owoc, a pożądanie jest nicią, która te dwa czynniki łączy i związuje. Gdy można ją zerwać - spalić przez miłość lub zniweczyć przez Jogę - połączenie to znika; a gdy więzy pożądań emocjonalnych przestają istnieć Dusza jest wolna. Żadna Karma nie może jej odtąd skuć, nie imają się jej żadne więzy - czy to grube i ciężkie jak łańcuchy, czy wiotkie i cienkie jak nici pajęcze. Kołowrót przyczyn i skutków może się nadal obracać lecz nie wciąga jej i nie zamyka, bo zjednoczyła swe życie z Prądem powszechnym, oddzielny jej strumyczek spłynął w nieogarniony ocean Wszechżycia.

Działać zupełnie bezinteresownie, nie oczekując i nie pragnąc dla siebie nic jest Jogą. Jest to Karma Joga, czyli Joga czynu. Każdy czyn spełnia się w niej prosto jako konieczność, jako własną cząstkę w wielkiej symfonii Życia; własną „rolę” w wielkiej Całości zawsze z Prawem w harmonii. Bowiem człowiek, który zjednoczył swą wolę z Wolą Jedyną, staje się jedną z niezliczonych sił w boskim Prądzie, w olbrzymim procesie ewolucji. Toteż każdy jego czyn - z którymkolwiek z trzech światów - jest cząstką wielkiego kołowrotu przemian i uczestniczy w Wielkiej Ofierze, która stanowi podstawę wszelkiego życia, a jest pełnią najwyższej twórczości i szczęścia. Wszelkie jego działanie jest taką radosną „ofiarą-twórczością” bez żadnej myśli o celach ani rezultatach. Nie do niego one należą a do Prawa -spływają do wspólnej Skarbnicy ku pomocy trudzącej się w cierpieniu ludzkości.

Taki Karma-jogin pracuje ciałem i myślą silnie i intensywnie lecz Dusza jego jest cicha i jasna przez żadne nie związana pragnienia, przez żadne nie zmącona tęsknoty. Trwa poza czasem jako spokojny a niewzruszony Świadek stających się na warsztacie czynów. Trwa w Wiecznym. Żadna sprawiedliwa działalność nie zostaje zaniedbana, wykonuje każdą wedle wszystkich swych sił i możliwości wszechstronnie, starannie, bowiem bezinteresowność nie pociąga za sobą niedbałości ani lekceważenia żadnego obowiązku.

Gdy człowiek poznaje ów stan spokoju, skupienia w Wiecznym wśród najintensywniejszego nawet działania - nazwany w Bhagawad Gicie „bezczynem w czynie” - znajduje tajemnicę unicestwienia Karmy, niweczy skutki swoich przeszłych postępków, myśli i uczuć przez mądrość; a skutki obecnych spłomienia w ogniu wszechmiłości. Jest wolny. Staje się „kolumną w świątyni Pana”, jak mówi św. Jan w Apokalipsie. I tej „Świątyni Pana” Dusza więcej już nie opuszcza. Niezliczone razy w przeszłości opuszczała ją, schodząc w niziny ziemskiego żywota lecz teraz przyszedł czas, gdy się zmienia w jedną z tych niewzruszonych kolumn w Aśramie Boga, który jest ojczyzną Duchów wolnych ludzi, którzy z niczym osobiście nie będąc związani, mogą jednoczyć się z każdym i ze wszystkim w imię Jedynego Życia.

A więc więzy osobistych, a nawet wyższych tj. indywidualnych pożądań i pragnień muszą być na tej drodze zerwane. Niejednokrotnie możemy obserwować początkowe okresy owego „zrywania”. Warto tu wspomnieć o błędnym ich rozumieniu zdarzającym się niezmiernie często, zarówno wśród Jogów Wschodu jak i wielu uczniów wiedzy wewnętrznej na Zachodzie. Nie zrywa się „więzów przywiązań” przez zobojętnienie i stwardnienie serca. Nie można zagasić pragnień usiłując zmienić się w nieczułe, obojętne, kamieniom podobne istoty. We właściwej Jodze uczeń staje się coraz wrażliwszy, uczuciowość jego i tkliwość pogłębiają się a nie zmniejszają. Bowiem uczeń doskonały - „Mistrzowi podobny” - oddźwięka na każde drgnienie życia, na każdy ruch myśli i uczuć ludzkich, odczuwa bezpośrednio życie wszystkiego wokoło, a nic nie chcąc dla siebie, może też jednoczyć się ze wszystkim i promieniować miłością na każdego. Takim jest Jogin czynu. Nic go już nie może spętać, żadne więzy nie rodzą się z jego działania, bowiem staje się coraz bardziej przejrzystym przewodnikiem boskich energii, mając tylko jedno pragnienie w sercu, aby coraz ich więcej mogło przezeń spływać na świat, by nic w nim samym nie przeszkadzało płynięciu życiotwórczych prądów. To i tylko to jest celem Jogi zarówno jak wszelkiej wiedzy wewnętrznej.

Jeden związek nie zrywa się wszakże nigdy - to łącznik jednostki z Całością i związek ucznia z Mistrzem a Mistrza ze swym uczniem. Ten należy do wieczystego Życia, które rozrasta się i coraz nas wyżej unosi lecz do kołowrotu żywotów na ziemi nie przywiązuje. Przyciągają nas ku niemu pożądania; najpierw tego, co może być doświadczone tylko poprzez fizyczne ciało a potem coraz subtelniejsze lecz wciąż osobiste pragnienia nawet takie, jak wiedzy duchowej, wzrostu wewnętrznego czy „indywidualnego zbawienia”. A cóż wiąże z ziemią Człowieka Doskonałego, który dokonał już wszystkiego, co w świecie ludzkim dokonane być może? Nic mu już nie pozostaje do poznania na ziemi, nic do zdobycia, nic do doznania. Świat ludzki nie może mu dać już nic, czego by dawno nie posiadł. A jednak ci Wielcy, Starsi nasi Bracia pozostają z ludzkością w kontakcie i schodzą niejednokrotnie Sami na niziny ziemi. Oto idą za przemożną potrzebą najgłębszej miłości, by dzielić ją z rzeszą słabych i jeszcze niewidomych ludzi, by pomagać im wzrastać i rozchylać Dusze ku światłu, by wprowadzać ich w świadome uczestnictwo w wielkim Życiu Boga.